Thứ tư, 18/05/2022

Khoảng 14 triệu người Việt Nam mắc bệnh tan máu bẩm sinh

Thứ năm, 05/05/2022, 13:34 (GMT + 7) Theo dõi ATYT trên

Hiện nay, ở Việt Nam tỷ lệ người mang gen bệnh tan máu bẩm sinh (Thalassemia) là trên 13%, ước tính khoảng 14 triệu người có gen bệnh này.

Bệnh tan máu bẩm sinh hay còn có tên gọi là Thalassemia là một bệnh di truyền, gen bị bệnh từ cha mẹ cho con.  Đây là bệnh lý gây ra sự thiếu hụt tổng hợp một chuỗi globin trong huyết sắc tố của hồng cầu. Do đó hồng cầu bệnh nhân không bền, bị phá huỷ sớm dẫn đến tình trạng thiếu máu và ứ sắt.

Thalassemia là một trong các bất thường di truyền phổ biến nhất trên thế giới, tại châu Á có tới gần 30 triệu người mang gen Alpha Thalassemia. Và Việt Nam là một trong những nước có tỷ lệ mắc bệnh và mang gen bệnh khá cao. Theo báo cáo của Viện Huyết học - Truyền máu trung ương, tất cả 63 tỉnh, thành phố và 54 dân tộc đều có người mang gen bệnh tan máu bẩm sinh.

27909815012645521406151027377011446761011315n-16511430485651986642075

Điều trị bệnh rất tốn kém, một người bệnh mức độ nặng từ khi sinh ra đến năm 30 tuổi cần khoảng 3 tỉ đồng để điều trị và đến năm 21 tuổi cần truyền khoảng 470 đơn vị máu để duy trì cuộc sống. Với trên 20.000 người bệnh mức độ nặng phải điều trị cả đời, mỗi năm, Việt Nam cần có trên 2.000 tỉ đồng để cho tất cả bệnh nhân có thể được điều trị tối thiểu và cần khoảng 500.000 đơn vị máu an toàn.

Tuy nhiên, có thể tầm soát căn bệnh từ cha mẹ để tránh khả năng con sinh ra mắc bệnh. Việc này giảm bớt chi phí điều trị bệnh. Trên thế giới, nhiều nước đã có hơn 50 năm triển khai các chương trình tầm soát, điều trị bệnh tan máu bẩm sinh với 2 mục tiêu: chăm sóc tốt cuộc sống người bệnh và làm giảm tỷ lệ trẻ sinh ra mang bệnh và họ đã rất thành công với tỷ lệ dân số nhiễm bệnh giảm mạnh.

Các chuyên gia về Thalassemia cho biết, để làm được điều trên cần có các chương trình phòng bệnh, nâng cao nhận thức trong cộng đồng, có nhiều labour xét nghiệm để bao phủ rộng nhất tới các vùng sâu, vùng xa. Đồng thời, cần phải làm chẩn đoán trước sinh, chẩn đoán trước chuyển phôi cho các thai phụ để họ sinh ra những đứa con khỏe mạnh.

Nhờ quá trình sàng lọc trước, tại một số nước, tỷ lệ người mang gene nặng có thể sống trên 45 tuổi lên tới 80%. Ví dụ như tại Singapore, những năm 70, tuổi trung bình của bệnh nhân tan máu bẩm sinh đến 20 tuổi chiếm tới 40% nhưng nhờ chương trình can thiệp, đến năm 2000, có 85% bệnh nhân sống đến năm 45 tuổi.

Hiện nay ở Việt Nam, Bộ Y tế đã ban hành quy định và hướng dẫn sàng lọc bệnh Thalassemia ở phụ nữ mang thai. Tuy nhiên, để thực sự đẩy lùi bệnh tan máu bẩm sinh, rất cần có ngay các chính sách đồng bộ về giáo dục, y tế và dân số. Đồng thời, cần đưa bệnh Thalassemia vào chương trình giảng dạy của các cấp học; Tuyên truyền, vận động thanh thiếu niên và người trong độ tuổi sinh đẻ chủ động xét nghiệm, tầm soát gene bệnh Thalassemia; Bảo hiểm y tế xem xét thanh toán chi phí chẩn đoán trước sinh…

Bác sĩ khuyến cáo, mỗi người dân nên thực hiện việc sàng lọc bệnh tan máu bẩm sinh ngay từ giai đoạn trước hôn nhân và tư vấn cho người mang gen bệnh các biện pháp sinh con khỏe mạnh, bởi đó là điểm then chốt để tiến tới chấm dứt tình trạng trẻ sinh ra bị bệnh và giảm dần tỷ lệ di truyền gen bệnh trong cộng đồng

Tham gia diễn đàn thảo luận và cập nhật những thông tin mới nhất, bổ ích về sức khỏe, y tế, đời sống dân sinh cùng chúng tôi trên Viber tại đây

Theo Sức khoẻ 24h Copy
Từ khóa: tan máu bẩm sinh
antoanyte.vn
antoanyte.vn