Chủ nhật, 19/09/2021

Ung thư hạ họng, điều trị sớm khi có thể

Thứ sáu, 06/08/2021, 18:30 (GMT + 7) Theo dõi ATYT trên

Mặc dù chưa có cách chữa trị ung thư hạ họng, nhưng nếu được thăm khám, điều trị ở giai đoạn sớm sẽ mang lại những hiệu quả tích cực.

Ung thư hạ họng là gì?

Ung thư hạ họng là ung thư xuất phát từ vùng hạ họng. Các vùng này có một mạng lưới bạch huyết vô cùng phong phú. Khi khối u lan rộng làm tổn thương các niêm mạc che phủ vùng hạ họng, thanh quản. Người bị ung thư hạ họng sẽ cảm thấy khàn tiếng, khó nuốt, khó thở, ho dai dẳng, ho ra máu…

20190213_092550_156098_h1.max-800x800

Theo dữ liệu Globocal 2020, ở Việt Nam, ung thư hạ họng phổ biến đứng hàng thứ 17 với 2356 ca mới mắc và 1.246 ca tử vong mỗi năm. Bên cạnh đó, tỷ lệ ung thư hạ họng chiếm 20% các bệnh ung thư về đường hô hấp, chỉ đứng thứ 2 sau ung thư vòm họng.

Mới đây, nghệ sĩ Giang Còi đã ra đi tại nhà riêng, sau thời gian chống chọi với căn bệnh ung thư hạ họng. Sự ra đi đột ngột của nam nghệ sĩ đã khiến nhiều người không khỏi đau lòng.

Vào tháng 1/2021, nghệ sĩ Giang Còi xác nhận mắc bệnh ung thư hạ họng, khi biết tin cũng là lúc bệnh đã di căn. Trước đó, khi đang quay chương trình thì nam nghệ sĩ bỗng bị mất tiếng, được chẩn đoán có khối u ở họng nên đã nhập viện kiểm tra.

Khi phát hiện ra bệnh của nghệ sĩ Giang Còi, bác sĩ đã đưa ra phác đồ điều trị. Nam nghệ sĩ phải truyền hóa chất vào thứ 4 hàng tuần. Đáng nói, chi phí cho mỗi lần lên đến con số 60 triệu đồng và một tháng phải làm đến 4 lần. Thấy vậy, nam nghệ sĩ chỉ mong muốn được về nhà để dưỡng bệnh và thực hiện nốt những việc còn dang dở.

Đến tháng 5/2021, bệnh tình của Giang Còi bỗng trở nặng. Khi đang di chuyển trên đường đến bệnh viện, nghệ sĩ Giang Còi đột ngột nôn ra máu, bất tỉnh. Sau đó, anh được mọi người đưa vào cấp cứu và được các bác sĩ chẩn đoán xuất huyết dạ dày.

Có 3 loại ung thư hạ họng phổ biến nhất là ung thư xoang lê; ung thư vùng sau nhẫn phễu; ung thư miệng thực quản.

20200504_024748_265636_phau-thuat-nao-vet-.max-1800x1800
Người bệnh có thể xuất hiện hạch ở hai bên cổ.

Hơn 75% trường hợp ung thư hạ họng xảy ra ở độ tuổi 50 – 65, số còn lại là những bệnh nhân trước 50 tuổi hoặc sau 65 tuổi. Tỷ lệ nam giới mắc bệnh gấp đôi nữ giới.

Bệnh chủ yếu gặp ở nam giới (90%) và có liên quan nhiều đến vấn đề nghiện rượu, hút thuốc lá, hít nhiều các khí thải độc hại… Trong đó phải kể đến một số yếu tố nguy cơ hàng đầu là sử dụng thuốc lá và rượu thường xuyên.

Thuốc lá là yếu tố nguy cơ quan trọng nhất đối với sự phát triển của ung thư hạ họng. Ở những người hút thuốc lá nặng, nguy cơ ung thư tăng gấp 5 đến 25 lần so với những người không hút thuốc. Thời gian hút càng dài, số lượng càng nhiều nguy cơ ung thư càng cao.

Theo một nghiên cứu đã báo cáo nguy cơ ung thư hạ họng tăng gấp 5-6 lần khi uống nhiều hơn 50g/ngày so với ít hơn 10g/ngày. Ngoài ra, uống rượu khi kết hợp với thuốc lá còn làm tăng nguy cơ mắc ung thư hạ họng.

20190618_064730_656573_ruou-thuoc-la.max-800x800
Uống nhiều rượu và hút thuốc lá có thể tăng nguy cơ mắc ung thư hạ họng.

Ung thư hạ họng phát triển theo 4 giai đoạn:

Giai đoạn 1: Khối u nhỏ hơn 2cm, phát triển tại một vùng hạ họng, chưa xâm lấn ra xung quanh và chưa nổi hạch cổ,

Giai đoạn 2: Khối u lớn hơn 2cm nhưng nhỏ hơn 4cm hoặc xâm lấn vị trí khác của họng hoặc lan ra xung quanh nhưng chưa xâm lấn dây thanh âm, thanh quản chưa bị cố địch. Bệnh nhân chưa nổi hạch cổ và chưa di căn tới cơ quan xa.

Giai đoạn 3: Khối u lớn hơn 4 cm hoặc đã ảnh hưởng đến dây thanh âm hoặc xâm lấn tới thực quản. Bệnh nhân có thể nổi hạch với kích thước hạch nhỏ hơn 3cm ở bên cổ.

Giai đoạn 4: Khối u đã xâm lấn tới sụn, xương và phần mềm. Bệnh nhân có thể nổi hạch hai bên cổ, xuất hiện các di căn xa.

Nhiều tiến bộ trong điều trị ung thư hạ họng

Như các bệnh ung thư khác thì ung thư hạ họng có các phương pháp điều trị như phẫu thuật, điều trị miễn dịch, hóa trị và xạ trị. Tùy vào mỗi giai đoạn phát triển của tế bào ung thư cũng như tình trạng sức khỏe của bệnh nhân mà bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp phù hợp.

Trước đó, năm 2019, các bác sĩ Khoa Ngoại Đầu cổ - Bệnh viện Ung Bướu Hà Nội đã cấp cứu thành công, mở khí quản cho bệnh nhân ung thư hạ họng di căn giai đoạn muộn lên cơn khó thở dữ dội, cứu sống bệnh nhân vượt qua cơn nguy kịch. Đặc biệt, khối u và khối hạch di căn có kích thước lớn đẩy đường thở đi lệch khiến việc xác định khí quản gặp nhiều khó khăn.

ung-thu-1570022271238219198278-crop-1570022299853292485308-crop-15700223320191234255282
Khối hạch lớn ở cổ bệnh nhân đẩy lệch đường thở.

Bệnh nhân là ông Nguyễn Văn L., 74 tuổi, trú tại Minh Tân – Phú Xuyên – Hà Nội nhập viện trong tình trạng khó thở đột ngột từng cơn, sức khỏe suy kiệt do không ăn uống được. Qua thăm khám và làm các xét nghiệm, bệnh nhân được chẩn đoán mắc ung thư hạ họng giai đoạn muộn đã di căn hạch. Đặc biệt, hình ảnh chụp cắt lớp cho thấy, khối u lớn hạ họng kích thước lên đến 7cm, thâm nhiễm lân cận gây hẹp đường thở.

Ngoài ra, còn có nhiều hạch vùng cổ phải lân cận đường kính 6,5cm thâm nhiễn mỡ quanh hạch, phá hủy tổ chức xung quanh. Tuy nhiên, do phát hiện ở giai đoạn muộn nên không thể phẫu thuật triệt để cắt u và vét hạch. Bệnh nhân cũng từ chối mở khí quản chủ động theo chỉ định ban đầu của bác sĩ. Bệnh nhân có lúc hết khó thở cho đến khi cơn khó thở ngày càng xuất hiện dồn dập, đe dọa tính mạng, bệnh nhân được nhanh chóng đưa đi cấp cứu.

Sau chẩn đoán các bác sĩ đã tiến hành mở khí quản cho bệnh nhân. Sau phẫu thuật, bệnh nhân tỉnh táo, thở tốt, ăn uống được bình thường.

Tương tự, cuối tháng 11/2020, các bác sỹ khoa Ngoại tai mũi họng và khoa Ngoại bụng I, Bệnh viện K đã thực hiện ca phẫu thuật hy hữu ghép nối ruột tái tạo đường ăn cho người bệnh ung thư thanh quản hạ họng cho nam bệnh nhân (52 tuổi) quê tại Hưng Yên. 

Đó là trường hợp của anh Nguyễn Văn U., thời gian đầu, anh khi đến khám tại Bệnh viện K chỉ với biểu hiện nuốt nghẹn, hơi vướng ở cổ, ho đờm cách đó hơn 1 tháng nhưng uống thuốc mãi không đỡ. Sau khi khám và thực hiện các chỉ định xét nghiệm, kết quả chẩn đoán anh u ác ở hạ họng thanh quản. Sẽ phải tiến hành kỹ thuật tái tạo cao cấp, ghép nối ruột tái tạo đường ăn.

Các bác sỹ Bệnh viện K, đặc biệt là 02 chuyên khoa tai mũi họng và ngoại bụng đã hội chẩn kỹ càng và vạch ra những khó khăn phải khắc phục trong quá trình thực hiện.

Ca mổ kéo dài 10 tiếng, được tiến hành dưới sự chuẩn bị kỹ của 3 ekíp phẫu thuật gồm kíp 1 là các bác sỹ Khoa Ngoại tai mũi họng, kíp 2 là các bác sỹ phẫu thuật tiêu hóa, kíp 3 là các bác sỹ tạo hình của 2 khoa.

Sau hơn 10 ngày tiến hành kỹ thuật tái tạo, bệnh nhân đi lại bình thường miệng nối liền tốt và tiếp tục được theo dõi, điều trị.

shadajsk
Sau hơn 10 ngày tiến hành kỹ thuật tái tạo, bệnh nhân đi lại bình thường miệng nối liền tốt và tiếp tục được theo dõi, điều trị.

Theo BS. Trịnh Thế Cường, Khoa Hóa trị liệu, Bệnh viện E Trung ương, để phòng ngừa ung thư hạ họng mọi người nên hạn chế tiếp xúc với thuốc lá và bỏ rượu. Đây là những cách quan trọng nhất có thể làm giảm nguy cơ ung thư hạ họng. 

Đối với những người làm việc với hóa chất có liên quan đến các bệnh ung thư này, thiết kế nơi làm việc có nhiều thông gió và sử dụng mặt nạ phòng độc công nghiệp là các biện pháp bảo vệ quan trọng.

Khi xuất hiện các triệu chứng khàn tiếng, khó thở, khó nuốt, nhất là ở người trên 40 tuổi cần phải đi khám chuyên khoa tai mũi họng để phát hiện sớm bệnh.

Bên cạnh đó, các bệnh nhân đã được điều trị ung thư cần phải được quản lý tốt bằng khám định kỳ có sổ theo dõi kết quả. Đặc biệt cần quan tâm đến việc phục hồi chức năng của sự thở, nuốt và nói chẳng hạn như tập nói bằng giọng thực quản sau cắt thanh quản toàn phần, tập nuốt để khỏi bị sặc thức ăn vào đường thở sau cắt thanh quản bán phần…

Theo VnMedia.vn Copy