Thứ hai, 26/09/2022

Tự chủ bệnh viện: Bài toán khó khiến nhiều bệnh viện xin dừng

Thứ năm, 25/08/2022, 08:32 (GMT + 7) Theo dõi ATYT trên

Việc tự chủ bệnh viện bộc lộ một số hạn chế, bất cập và tác động không mong muốn khi thực hiện chính sách này khiến nhiều bệnh viện xin dừng quá trình tự chủ.

Theo Nghị quyết 33/NG-CP năm 2019 về thí điểm tự chủ 4 bệnh viện thuộc Bộ Y tế, nhưng đến nay chỉ có 2 bệnh viện đã thực hiện thí điểm là Bệnh viện K và Bệnh viện Bạch Mai. Còn Bệnh viện Chợ Rẫy và Bệnh viện Việt Đức không tiến hành tự chủ theo Nghị quyết 33 mà theo tự chủ chi thường xuyên Nhóm II.

benh-vien-k-ha-noi-nam-o-
Bệnh viện K, đây là bệnh viện tuyến cuối chuyên ngành ung thư.

Từ năm 2012, chính sách giao quyền tự chủ cho các đơn vị sự nghiệp công lập trong đó có bệnh viện được xem như một công cụ để nâng cao tính hiệu quả về kỹ thuật, trong việc cung cấp các dịch vụ y tế bằng cách tạo ra các động lực kinh tế mạnh mẽ hơn cho đội ngũ cán bộ, nhân viên và bằng cách củng cố thẩm quyền của các nhà quản lý trong các cơ sở y tế.

Tuy nhiên, Sau gần 10 năm thực hiện tự chủ bệnh viện theo Nghị định 10 và Nghị định 43 tại các cơ sở dịch vụ y tế bước đầu đã thu được một số kết quả nhất định trong việc đảm bảo tự chủ về tài chính, nhiệm vụ chuyên môn, tổ chức bộ máy biên chế, tuy nhiên cũng bộc lộ một số hạn chế, bất cập và tác động không mong muốn khi thực hiện chính sách này. Việc tự chủ của nhiều Bệnh viện mới chỉ dừng lại ở Nghị quyết, chưa có hành lang pháp lý rõ ràng để triển khai.

benh-vien-bach-mai-kt
Bệnh viện Bạch Mai là 1 trong 4 bệnh viện thí điểm tự chủ bệnh viện trong 2 năm qua.

Hiện nay, cả Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện K đang gặp phải những khó khăn khi thực hiện thí điểm tự chủ toàn diện. Đến nay Bệnh viện Bạch Mai đã xin dừng thí điểm toàn diện vì gặp nhiều khó khăn và bất cập. Đại diện Bệnh viện K cũng cho rằng, đơn vị này cũng gặp phải những khó khăn tương tự Bệnh viện Bạch Mai. Trong thời gian tới, nếu Bệnh viện Bạch Mai được cho phép tự chủ theo Nghị định 60 và ở nhóm II thì Bệnh viện K cũng xin áp dụng như Bệnh viện Bạch Mai.  

Tại Bệnh viện K, đây là bệnh viện tuyến cuối chuyên ngành ung thư không chỉ cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh chuyên sâu mà còn nghiên cứu khoa học, phát triển chuyên môn kỹ thuật, chỉ đạo tuyến trên cả nước, hỗ trợ cơ sở vùng khó khăn. Nhưng một thực tế đang diễn ra, đó là khi tự chủ toàn diện, Bệnh viện K gặp khó khăn trong việc chủ động đầu tư máy móc, thiết bị y tế. Và trong hai năm thực hiện việc thí điểm tự chủ toàn diện, Bệnh viện K chưa đầu tư được thiết bị mới nào. Đối với ngành y, việc có đầy đủ máy móc, thiết bị rất quan trọng trong công tác khám chữa bệnh. Hơn nữa, các máy móc, thiết bị phục vụ việc chẩn đoán, điều trị bệnh nhân ung thư thường rất đắt tiền.

394
Khi tự chủ toàn diện, Bệnh viện K gặp khó khăn trong việc chủ động đầu tư máy móc, thiết bị y tế. ảnh minh họa

Còn tại Bệnh viện Bạch Mai, đây là bệnh viện đầu ngành, nơi điều trị tất cả bệnh nhân trong cả nước. Nếu tự chủ chắc chắn phải tăng doanh thu, lúc đó sẽ gây khó khăn cho bệnh nhân nghèo. Còn nếu không tăng doanh thu, ảnh hưởng đến đời sống của cán bộ, viên chức và người lao động. Đó cũng là một trong những lý do các y bác sỹ bệnh viện công đang rời bỏ bệnh viện để ra ngoài làm việc với các bệnh viện tư, khi được đảm bảo chế độ đãi ngộ tốt hơn.

Tại bệnh viện K và bệnh viện Bạch Mai, hiện giá dịch vụ khám chữa bệnh của bệnh viện thu theo giá BHYT, chưa được tính đúng, tính đủ. Trong 7 yếu tố cấu thành, hiện mới tính 4 yếu tố gồm: Thuốc, vật tư trực tiếp; điện, nước, xử lý chất thải; duy tu, bảo dưỡng tài sản; tiền lương và phụ cấp. Còn 3 yếu tố chưa được cấu thành vào giá là sửa chữa lớn tài sản cố định; khấu hao tài sản và chi phí đào tạo, nghiên cứu khoa học. Trong khi đó, bệnh viện không để bệnh nhân nằm ghép giường, giảm số giường tự nguyện, đưa giá dịch vụ liên doanh liên kết về đúng giá BHYT... Kết quả là BV giảm doanh thu, nhân viên giảm thu nhập và nghỉ việc.

Chỉ riêng tại bệnh viện Bạch Mai, trong số 221 cán bộ y tế, người lao động thôi việc những năm qua đã có 113 người do kiện toàn, tinh gọn, 28 bác sĩ chuyển công tác, trong đó có 1 phó giáo sư, 7 tiến sĩ y học, 2 tiến sĩ ngành dược học. Trong số bác sĩ chuyển sang nơi khác có những người nắm giữ nhiều vị trí quan trọng như: Trưởng khoa dược, trưởng khoa kiểm soát nhiễm khuẩn, trưởng khoa thăm dò chức năng và phó trưởng phòng tổ chức cán bộ. Lý do khiến họ chuyển việc, thôi việc là do áp lực công việc cao trong khi thu nhập không tương xứng.

Bach-Mai-4
Giám đốc BV Bạch Mai Đào Xuân Cơ bày tỏ khó khăn khi tự chủ bệnh viện. Ảnh: Trần Minh

Trước những khó khăn và thực tế hiện hữu của 2 bệnh viện K và bệnh viện Bạch Mai xin dừng tự chủ toàn diện sau hai năm thí điểm, chỉ thực hiện tự chủ tài chính nhóm hai về chi thường xuyên để chuyển sang thực hiện tự chủ theo Nghị định 60, như vậy sẽ phù hợp với điều kiện thực tế của bệnh viện lúc này. Theo nhận định của các lãnh đạo bệnh viện, khi được giao tự chủ toàn diện, bệnh viện sẽ phải tự trả lương cho nhân viên, tự tuyển người, lỗ phải chịu song vẫn phải phục vụ người bệnh theo các quy định về quản lí giá nên khó lấy thu bù chi. Đặc biệt, cái khó của bệnh viện công là quy định bệnh viện tự chủ được quyết định giá dịch vụ y tế đối với dịch vụ khám chữa bệnh theo yêu cầu nhưng vẫn phải trong phạm vi khung giá do Bộ Y tế ban hành và thực hiện kê khai giá, niêm yết giá theo quy định của pháp luật về giá. Nhiều vấn đề khác với tự chủ ở bệnh viện tư được theo cơ chế quản lí doanh nghiệp.

Bệnh viện K và Bệnh viện Bạch Mai đã hoàn thành thí điểm tự chủ bệnh viện. Hai bệnh viện này có tiếp tục không hay quay trở lại tự chủ một phần? Đây là 2 bệnh viện xương sống của hệ thống bệnh viện công, của ngành Y tế, nếu để các bác sĩ đi sang khu vực tư nhân thì coi như thí điểm tự chủ bệnh viện sẽ thất bại. Trong khi đó, một trụ cột chính trong vấn đề an sinh xã hội chính là y tế.

Đề cập vấn đề khúc mắc hiện nay của ngành Y tế là tự chủ bệnh viện trên báo Tiền Phong, GS.TS Lê Quang Cường, nguyên Thứ trưởng Bộ Y tế, cho rằng, tự chủ bệnh viện là cần thiết nhưng phải có chế tài quy định. Đừng nghĩ rằng tự chủ là khoán đứt mà tự chủ là tận dụng tối đa năng lực của bệnh viện, Chính phủ vẫn phải đứng đằng sau hỗ trợ. Như vừa rồi, Bệnh viện Chợ Rẫy là điển hình. Dù họ đã rất cố gắng nhưng làm gì cũng vướng. Do đó, cần có những chế độ, quy định để phát huy thế mạnh, hỗ trợ cho bệnh viện. Còn Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc cũng đề nghị Bộ Y tế đánh giá lại việc thực hiện cơ chế tự chủ tại các bệnh viện công. Hiện nay, chi phí giá dịch vụ y tế chưa được tính đúng tính đủ, nghĩa là một số mức thu chi chưa được đưa vào. Ông cũng cho rằng, cần đánh giá sắp xếp lại các bệnh viện công lập theo Nghị định 60/2021/NĐ-CP của Chính phủ quy định cơ chế tự chủ tài chính của đơn vị sự nghiệp công lập ban hành ngày 21/6/2021. Nếu đơn vị nào tự chủ được 100% thì cho phép thực hiện tự chủ. Nếu cơ sở nào tự chủ một phần (chi thường xuyên) thì thực hiện sắp xếp theo Nghị định 60. Nếu không làm được thì dừng lại.

Hiện tại, quyền Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan cho biết Bộ đã làm việc với 2 đơn vị đang thực hiện tự chủ của Bộ để đánh giá kỹ, từ đó trình lên Chính phủ để tập trung tháo gỡ vướng mắc. Trên báo Lao Động, quyền Bộ trưởng Đào Hồng Lan cũng cho rằng, các vướng mắc đa phần liên quan cơ chế tài chính, vì vậy Bệnh viện K, Bệnh viện Bạch Mai cần có báo cáo, phân tích các vướng mắc khi thực hiện Nghị quyết 33 và nếu đề xuất chuyển sang thực hiện theo Nghị định 60, cũng cần thêm các hướng dẫn chi tiết nào, cùng với việc Chính phủ đang tập trung tháo gỡ vướng mắc về văn bản pháp luật, sẽ đưa ra hành lang pháp lý giúp cho bệnh viện có định hướng thời gian tới tốt hơn

Quyền Bộ trưởng Đào Hồng Lan đề nghị các Vụ, Cục của Bộ Y tế tiếp thu các kiến nghị từ thực tiễn hoạt động của Bệnh viện Bạch Mai và bệnh viện K, đặc biệt đối với những vấn đề liên quan đến đấu thầu thuốc, tự chủ nhân lực, giá dịch vụ khám chữa bệnh theo yêu cầu... và chế độ đãi ngộ với y bác sĩ.

An Toàn Y tế với hệ sinh thái bao gồm kênh Tiktok https://www.tiktok.com/@antoanytevn với 200k follower là kênh có nội dung cập nhật thời sự, uy tín về y tế, sức khoẻ, đời sống, xã hội, có sự tương tác rất lớn từ người dùng.

Hiện tại, chúng tôi đã và đang thực hiện hỗ trợ kết nối các cơ sở y tế, khám chữa bệnh, nhà thuốc bằng dạng bài:

Review y tế: Nhà thuốc tốt - Bác sỹ hay.

Đây là những review chân thực nhất về các cơ sở khám chữa bệnh, nhà thuốc được thực hiện bởi bên thứ 3 là các y, bác sỹ và có ý kiến đóng góp từ phía khách hàng.

Nội dung phù hợp với các phòng khám, nhà thuốc...nhân viên y tế đang muốn phát triển hình ảnh thương hiệu trên nền tảng TikTok và tiến lại gần hơn với khách hàng.

Để tham gia nhận hỗ trợ và kết nối, mọi người có nhu cầu có thể liên hệ gửi email tới [email protected] để đăng ký.

Tham gia diễn đàn thảo luận và cập nhật những thông tin mới nhất, bổ ích về sức khỏe, y tế, đời sống dân sinh cùng chúng tôi trên Viber tại đây

Theo Sức khoẻ 24h