Thứ hai, 25/10/2021

COVAX dự kiến điều chỉnh dự án vaccine không phân biệt giàu nghèo

Thứ hai, 27/09/2021, 19:45 (GMT + 7) Theo dõi ATYT trên

Việc phân bổ không đồng đều giữa các quốc gia nhấn mạnh việc tiếp cận không bình đẳng. Do vậy COVAX đang có kế hoạch điều chỉnh lại dự án vaccine của mình.

Phân bổ vaccine bất bình đẳng

Vào tháng 3, khi nước Anh giàu có dẫn đầu thế giới về tỉ lệ tiêm chủng thì một quốc gia nghèo khác là Botswana thậm chí còn chưa bắt đầu được chương trình tiêm chủng. Họ vẫn đang mong ngóng 20.000 liều vaccine Covid-19 từ một lô hàng triệu vaccine Pfizer trong chương trình phân bổ của COVAX.

Các quốc gia nghèo khác cũng nhận được ít mũi tiêm hơn Anh. Rwanda và Togo mỗi nước được phân bổ khoảng 100.000 liều, và Libya gần 55.000 liều.

ABP5ZIMRKZISLNCRDUEQDTZO2

Việc phân phối vaccine được thực hiện bởi chương trình COVAX – một chương trình do Tổ chức Y tế Thế giới, Liên minh Đổi mới Chuẩn bị sẵn sàng Dịch bệnh (CEPI) và Liên minh Toàn cầu về Vaccine và Tiêm chủng (Gavi) đồng dẫn đầu.

Đầu tháng 1/2021, COVAX đã phân bổ liều lượng vaccine cho các thành viên của mình theo quy mô dân số bất kể phạm vi tiêm chủng. Việc này khiến một số quốc gia giàu có, vốn đã có nhiều loại vaccine thông qua các thoả thuận riêng với các công ty dược phẩm vẫn đủ điều kiện nhận thêm vaccine từ COVAX dù các quốc gia khác không có liều vaccine nào.

Gần đây, COVAX đang lên kế hoạch điều chỉnh lại phương pháp phân bổ vaccine để đảm bảo tỉ lệ dân số của các quốc gia được tiêm chủng đồng đều, bao gồm cả các mũi tiêm được mua trực tiếp từ nhà sản xuất.

Đề án này sẽ được thảo luận tại cuộc họp hội đồng quản trị Gavi vào hôm nay (27/9) và những thay đổi dự kiến được ban hành vào quý 4 năm nay, Reuters đưa tin.

Khi được hỏi tại sao tổng mức bao phủ vaccine không được sử dụng sớm hơn làm thước đo, Bruce Aylward, một quan chức cấp cao của WHO và COVAX cho biết, các điều khoản phân bổ không thể thay đổi nếu không có sự đồng ý của hơn 140 quốc gia thành viên của COVAX.

Một số nguồn tin chính thống tiết lộ, nước Anh là nhà tài trợ lớn nhất cho chương trình COVAX. Quốc gia này đã đầu tư 71 triệu bảng Anh (97 triệu USD). Vì vây họ được phép mua tới 27 triệu liều, mùa hè này thêm 9 triệu liều vaccine Covid-19.

Nhiều người cho rằng có sự bất bình đẳng giữa giàu nghèo từ trước khi vaccine có sẵn. Các chính quyền như London, Washington, Ottawa, Brussels và nhiều nơi khác đều được đảm bảo nguồn cung lớn ngoài chương trình COVAX.

Vào tháng 6, COVAX đã thu hẹp tham vọng ban đầu của mình là hoạt động như một công ty thanh toán vaccine cho thế giới để chỉ tập trung vào các quốc gia cần thiết nhất. Tuy nhiên, họ vẫn chỉ định vaccine theo quy mô dân số, thay vì tính tổng độ bao phủ tiêm chủng.

Kể từ khi thành lập đến nay, COVAX đã bị cản trở bởi tình trạng thiếu vaccine nguyên nhân được cho là các quốc gia giàu có ôm hàng khiến liều lượng cho các nước khác bị hạn chế. Sau đó, nguồn cung lại bị ảnh hưởng bởi các vấn đề của các nhà sản xuất thuốc trong việc gia tăng hạn chế sản xuất và xuất khẩu ở trung tâm sản xuất Ấn Độ, nơi đã tổ chức giao hàng nhiều trong số 240 triệu liều vắc xin AstraZeneca mà COVAX đã phân bổ vào cuối tháng Hai.

Tính đến ngày 15/3/2019, việc phân bổ các vaccine Pfizer chỉ đến với khoảng 50 quốc gia, cho thấy sự yếu kém trong phương pháp của COVAX. Lô 14,1 triệu liều của chương trình được phân bổ cho Mỹ, trong khi lô nhỏ ban đầu 1,2 triệu mũi được chia cho tận 18 quốc gia vào cuối tháng Giêng. Nước Anh đã phủ đến 40% dân số và các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất và Israel dẫn đầu bảng xếp hạng toàn cầu. Vậy mà các quốc gia này vẫn nằm trong ưu tiên hàng đầu trong chương trình phân bổ vaccine của COVAX, tài liệu của WHO cho thấy.

Chính phủ Anh xác nhận họ đã nhận được khoảng nửa triệu liều từ COVAX để tiêm trong nước, nhưng từ chối nêu rõ ngày giao hàng. Còn UAE đã thông qua chương trình vaccine cho dân chúng từ tháng 3 và không muốn trả lời gì thêm về điều này.

Vào thời điểm đó, rất nhiều quốc gia vẫn chưa thể bắt đầu chiến dịch tiêm chủng do thiếu thốn vaccine. Ngay cả các quốc gia thuộc Liên minh châu Âu cũng phải vật lộn với nguồn cung hạn chế.

Không có kho đông lạnh không có vaccine

SF3733NHIBOIRAID6KHHKLGTK

Việc phân bổ không đồng đều nhấn mạnh việc tiếp cận không bình đẳng. Ví dụ như vaccine Pfizer dựa trên công nghệ mRNA và vì vậy yêu cầu cao về khả năng xử lý các mũi tiêm của quốc gia, vốn và bảo quản ở nhiệt độ khoảng âm 70 độ C.

Trên thực tế, chỉ có khoảng 50 quốc gia - từ Anh và Brazil đến Angola và Bolivia - có thể được đưa vào phân bổ liều Pfizer bởi vì chỉ những quốc gia này mới được COVAX cho là có mức độ trang bị "dây chuyền siêu lạnh" theo yêu cầu và điều này khiến cho nhiều nước đang phát triển không thể được tiếp cận.​

Theo Reuters

Theo VnMedia.vn Copy