Thứ hai, 25/10/2021

Cẩn trọng với kiến ba khoang bằng cách nào?

Thứ sáu, 01/10/2021, 16:00 (GMT + 7) Theo dõi ATYT trên

Chất độc trong cơ thể của kiến ba khoang gây tổn thương da, nếu không có biện pháp điều trị kịp thời sẽ để lại sẹo, thậm chí gây biến chứng nặng.

Nhận biết kiến ba khoang

Kiến ba khoang là loài kiến có cánh, tên khoa học là Paederus fuscipes Curtis; chúng thuộc Họ Staphilinidae và Bộ Coleoptera; Lớp Insecta (Côn trùng), rất phổ biến ở các vùng có khí hậu ẩm ướt.

anh-2-chan-trangt10-1
Kiến ba khoang.

Loài kiến này có thân hình thon, dài như hạt thóc (dài khoảng 0,7 - 1cm, ngang 2 - 5mm), có 3 đôi chân, bụng có đốt, thon nhọn về đuôi, cánh trong suốt gấp gọn bên dưới cánh cứng.

Kiến có đầu và bụng dưới màu đen, trong khi ngực và bụng trên lại có màu đỏ, vùng trên giữa phát quang ngũ sắc, óng ánh màu xanh. Kiến ba khoang thường sống ở các ruộng lúa, bãi cỏ, vườn cây, bãi rác thải, công trình đang xây dựng... Chúng xuất hiện nhiều vào mùa mưa, khi độ ẩm cao, thuận lợi cho kiến phát triển.

Theo Cục Y Tế dự phòng, trong cơ thể kiến ba khoang có chứa độc tố Pederin, độc tính mạnh gấp 12-15 lần nọc của rắn hổ nhưng do lượng tiếp xúc nhỏ và chỉ ở ngoài da nên không đủ gây tử vong như nọc rắn.

Phân biệt viêm da tiếp xúc do kiến ba khoang và zona

Theo thống kê, thời gian gần đây đường dây tư vấn trực tuyến Zalo của Bệnh viện Da Liễu TP Hồ Chí Minh tiếp nhận mỗi ngày khoảng 100 cuộc gọi tư vấn bệnh, trong đó có khoảng 20 trường hợp liên quan đến viêm da tiếp xúc do kiến ba khoang. Trong đó có trường hợp bị viêm da do tiếp xúc kiến ba khoang nhưng nghĩ là bị zona thần kinh.

viem-da-do-tiep-xuc-kien-ba-khoang-bi-chan-doan-nham-thanh-benh-zona
Một trường hợp viêm da tiếp xúc do kiến ba khoang được nhân viên nhà thuốc nhận định thành bệnh zona khiến bệnh nặng hơn.

Theo đó, chị N.T.H, trú tại TP. Thủ Đức, bị ngứa, đỏ rát ở vùng da sau cổ. Do đang trong thời gian cách ly xã hội, chị không đi khám mà tự mua thuốc ở cửa hàng gần nhà. Tại đây, nhân viên bán thuốc cho rằng chị H. bị bệnh zona.

Sau khi mua thuốc bôi và uống nhưng vết thương diễn tiến nặng hơn, da phồng rộp nhiều kèm đau rát. Lúc này, chị H. mới gọi đến đường dây nóng Bệnh viện Dã liễu nhờ tư vấn. Sau khi nghe chị miêu tả tình trạng bệnh, bác sĩ chẩn đoán chị bị viêm da do tiếp xúc với kiến ba khoang.

BS.CK2 Võ Thị Đoan Phượng, Trưởng khoa Lâm sàng 1 cho biết, viêm da tiếp xúc do kiến ba khoang và bệnh zona thần kinh là hai bệnh lý hoàn toàn khác nhau. Trong đó, viêm da tiếp xúc do kiến ba khoang có biểu hiện: thương tổn hồng ban, hơi phù nề, mụn nước, mụn mủ, thường ở vị trí vùng da hở như mặt, cổ, tay, chân. Tổn thương đi theo thành từng vệt, đường hoặc thương tổn đối xứng có thể thấy ở vùng nếp gấp như nách, bẹn, nếp gấp khuỷu tay, chân. Khi bệnh nhân gãi chà xát, vết thương sẽ lan sang các vị trí khác.

Còn bệnh zona do virus gây ra, ảnh hưởng đến da và thần kinh. Biểu hiện ban đầu là vết hồng ban, sau đó xuất hiện mụn nước mọc thành chùm chứa dịch trong, căng, vị trí thường ở một bên cơ thể, dọc theo đường đi của dây thần kinh. Bệnh nhân có thể sốt, nhức đầu, cơ thể mệt mỏi, đau nhức…

Theo đó, tình trạng viêm da ở các trường hợp nhẹ thường có thể tự khỏi. Tuy nhiên, người bệnh cần loại bỏ chất gây kích ứng do kiến ba khoang gây ra bằng cách rửa nhẹ vùng da bị ảnh hưởng bằng xà phòng và nước.

Khi thương tổn đã phỏng rộp, tùy vào mức độ tổn thương mà bác sĩ chỉ định thuốc phù hợp. Trường hợp nhẹ chỉ cần sát trùng, bệnh tự giới hạn. Nếu tình trạng trung bình và nặng thì phải bôi thuốc dịu da, corticosteroid bôi, uống kháng histamin, uống kháng sinh khi có dấu hiệu bội nhiễm.

Để phòng chống kiến ba khoang, Cục Y tế dự phòng khuyến cáo, nếu có sự hiện diện của kiến ba khoang trong khu vực, nên thay đèn huỳnh quang bằng đèn có ánh sáng màu vàng, vì kiến ba khoang rất thích ánh sáng đèn huỳnh quang.

Ngăn chặn kiến ba khoang vào nhà bằng cách: Sử dụng lưới chống công trùng ở các cửa sổ và cửa ra vào; Ngủ trong màn; Vệ sinh môi trường, phát quang bụi rậm, cây cỏ xung quanh nhà, vì đây là nơi trú ẩn tốt cho kiến ba khoang; Giũ mạnh khăn mặt, quần áo trước khi dùng; Khi đi làm việc trên đồng ruộng, vườn cây nhất là mùa mưa bão cần dùng phương tiện bảo hộ lao động như quần áo dài tay, dội mũ/ nón, khẩu trang, đi ủng

Theo VnMedia.vn Copy