Thứ ba, 28/09/2021

Loại sâu ban miêu có màu sắc sặc sỡ, chứa chất cực độc cần tránh xa

Thứ sáu, 10/09/2021, 08:30 (GMT + 7) Theo dõi ATYT trên

Cantharidin có trong sâu ban miêu độc gấp nhiều lần so với thuốc diệt cỏ cháy, có thể hủy hoại protein, hoại tử ruột, suy đa phủ tạng, thậm chí là tử vong.

Suy gan, suy thận do ngộ độc sâu ban miêu

Thông tin từ Bệnh viện đa khoa tỉnh Sơn La, bệnh viện vừa tiến hành lọc máu điều trị cho nam bệnh nhân 38 tuổi bị ngộ độc sâu ban miêu.

Bệnh nhân H.V.T. (38 tuổi, trú tại Nhịu Cọ, Chiềng Dong, Mai Sơn) ăn khoảng 15 - 20 con sâu ban miêu đã phơi. Sau ăn, bệnh nhân thấy xuất hiện đau rát họng, đau bụng, buồn nôn và nôn ra máu và được gia đình đưa vào Bệnh viện đa khoa tỉnh Sơn La điều trị trong tình trạng sốc, co giật toàn thân, suy hô hấp, nôn ra máu, loét miệng.

ngo-doc-sau-ban-mieu-16310310477731575562485-163103111986386874501
Bệnh nhân được lọc máu điều trị.

Qua thăm khám các bác sĩ chẩn đoán, bệnh nhân bị ngộ độc sâu ban miêu giờ thứ 5. Xét nghiệm có tình trạng toan chuyển hóa nặng, suy gan, thận cấp.

Các bác sĩ Khoa Hồi sức tích cực - Chống độc đã tiến hành lọc máu liên tục 20h, duy trì vận mạch, điều trị suy gan thận. Sau 2 ngày lọc máu liên tục, hiện tại tình trạng bệnh nhân đã ổn định.

Sâu ban miêu nguy hiểm như thế nào?

Sâu ban miêu có tên khoa học của là Lytta vesicatoria Fabr, thuộc họ ban miêu Meloidae. Loại sâu này nhiều tên gọi khác nhau như nguyên thanh, ban manh, ban mao… Ở Việt Nam còn được biết đến với tên sâu đậu và sâu ba vạch.

Đây là một loài sâu nhỏ thuộc bọ cánh cứng. Thân có màu đen hoặc xanh lục biếc xen kẽ với màu đỏ, vàng hoặc cam. Dài khoảng 1,5-2 cm, ngang khoảng 0,4-0,6 cm. Ban miêu có đầu hình tim, thân chia thành 11 đốt. Có một rãnh nhỏ chạy dọc giữa đầu và thân. Giữa đầu và thân có một chỗ thắt lại. Râu ngắn màu đen hình sợi.

sau-ban-mieu
Sâu ban miêu có nhiều màu sắc nổi bật.

Phía dưới lớp cánh cứng có 2 cánh mềm, trong suốt. Dưới ức có 3 đôi chân. Sâu ban miêu có mùi rất khó chịu, ngửi rất hăng. 

Ở các nước châu Âu, người ta tìm thấy loài tương tự trên các cây ô liu, cây táo, cây liễu…, còn ở nước ta, loài sâu này sống hoang dại trên khắp cả nước, thường gặp nhất trên các cây họ đậu.

Theo một số thông tin, tại Trung Quốc, sâu ban miêu được sử dụng trong dân gian và thuốc y học cổ truyền hơn 2000 năm. Mục đích là điều trị các khối u. Ngoài ra nó còn được kê đơn cho nhiều bệnh lý khác như bệnh dại, mụn cóc, phù thũng, liệt dương. Tác dụng được người dân sử dụng nhiều nhất đó là kích thích khả năng tình dục bằng bột nghiền nát của sâu ban miêu.

2-8246-1566877528-1566898380-8061-1566900382
Sâu ban miêu cánh đen, vàng được nhiều người đổ xô đi bắt vào năm 2019 tại Kon Tum.

Thực tế, vào khoảng tháng 8/2019, nhiều thương lái đã đổ xô đến khu vực Kon Tum để mua bán sâu ban miêu cánh vàng, đưa sang Trung Quốc tiêu thụ với mục đích làm thuốc.

Chính thực trạng này dẫn đến nhiều vụ ngộ độc do sâu ban miêu. Đơn cử là trường hợp của bệnh nhi A Ngãi (10 tuổi, trú làng Đăk Môn, xã Đăk K’roong, huyện Đắk Glei) cùng 2 em khác đi vào rẫy lúa trong làng đi săn bắt sâu ban miêu, đã bán được 10 nghìn đồng để chia nhau. Tuy nhiên, khi về nhà, A Ngãi bị nóng, rát, lở loét quanh cổ và miệng, gia đình phải đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện Đa Khoa khu vực Ngọc Hồi.

Trước đó, Trung tâm Chống độc cũng từng cấp cứu cho một gia đình ở Vĩnh Lộc, Thanh Hóa, gồm bốn người nhập viện vì ăn sâu ban miêu.

Theo lời khai của bố hai bệnh nhân: em Trịnh Thị V.A (19 tuổi) ăn 4 con và Trịnh Thị Hà M. (5 tuổi) có ăn 01 con, loại bọ có cánh bắt ở cây ngô được rang ăn cùng 2 người khác là người chú ruột (39 tuổi) và em họ (21 tuổi).

Các bệnh nhân sau ăn khoảng 20 - 30 phút xuất hiện đau rát cổ họng, đau bụng, nôn mửa, nôn ra dịch máu, đại tiện phân lỏng. Gia đình cho các bệnh nhân vào bệnh viện tỉnh Thanh Hóa, phát hiện bệnh nhân có kèm theo suy thận, toan chuyển hóa nên đã chuyển ra Trung tâm chống độc, Bệnh viện Bạch Mai.

sau-ban-mieu1
Hoạt chất có trong sâu ban miêu cực độc, gây chết người

ThS.BS Mè Thị Xuân, Trưởng Khoa Hồi sức tích cực - Chống độc , Bệnh viện Đa khoa tỉnh Sơn La cho biết, sâu ban miêu có độc tố gấp nhiều lần thuốc diệt cỏ paraquat (thuốc diệt cỏ cháy nhanh).

Cantharidin có trong sâu ban miêu là chất cực độc, làm hủy hoại protein, hoại tử ruột, suy đa phủ tạng, hầu hết bệnh nhân tử vong. Độc tố của sâu ban miêu tiết ra gần giống dịch từ kiến ba khoang, nếu dính vào tay cầm và lỡ bôi vào mắt, dụi mắt sẽ làm bỏng rát, tổn thương giác mạc. Cantharidin khi vào cơ thể qua đường tiêu hóa, gây ngộ độc nặng, tổn thương dạ dày và ruột, đau bụng nôn mửa, chảy máu đường tiêu hóa, hoại tử ruột.

Chỉ tiếp xúc sâu qua da như dùng tay bắt trực tiếp, đường hô hấp (mở bao đựng sâu ra hít phải hơi) cũng đủ gây dị ứng trầm trọng, nhất là những người da mỏng, có vết thương hở. Hơi độc từ sâu bay vào mắt sẽ có cảm giác cay, bỏng rát.

Do đó, các bác sĩ khuyến cáo, người dân không nên bắt sâu ban miêu để phòng ngộ độc, tuyệt đối không ăn sâu ban miêu. Nếu tiếp xúc với sâu ban miêu và bị chất độc gây bỏng rát, đỏ rộp da hay mắt, cần rửa khu vực bỏng rát bằng nước sạch, chớp mắt liên tục, sau đó đến ngay bệnh viện điều trị.

Theo VnMedia.vn Copy