Thứ hai, 27/09/2021

Mùa cào don bên dòng sông cạn

Thứ bảy, 28/08/2021, 16:00 (GMT + 7) Theo dõi ATYT trên

Dù được đánh bắt ở nhiều nơi, nhưng hương vị don ngon nhất phải được đánh bắt trên sông Trà và sông Vệ Quảng Ngãi với cách cào don đặc biệt. 

3
Don ở Sông Trà hay Sông Vệ có hương vị ngon nhất

Quảng Ngãi có 3 con sông lớn là Trà Bồng, Trà Khúc và sông Vệ, nhưng chỉ những cư dân sống ven sông Trà Khúc và sông Vệ làm nghề cào Don. Dù được đánh bắt ở nhiều nơi, nhưng hương vị don ngon nhất phải được đánh bắt trên sông Trà và sông Vệ Quảng Ngãi. 

17
Mùa này đang là mùa cào don tại Quảng Ngãi.

Thời điểm này, mùa cào don trên những bãi bồi ven sông Trà hay sông Vệ đang vào vụ. Những người làm nghề cào dắt, don lại trầm mình dưới nước để kiếm thêm thu nhập trang trải cuộc sống. Don là loài nhuyễn thể, có “bà con” với hến, dài khoảng 1 phân. Con lớn nhất chỉ bằng móng tay út. Vỏ được tạo bởi hai mảnh mỏng. Thịt don màu vàng nhạt, có tua nhỏ viền xung quanh.

Việc khai thác, đánh bắt don Quảng Ngãi hay còn gọi là cào don rất phức tạp và vất vả. Những người đã quen với nghề cào don bằng kinh nghiệm có thể biết vị trí don tụ tập mà khai thác. Người sống ven sông Vệ hay sông Trà nói những tháng nắng hung nắng dữ thì bắt don mới dễ, và con don mới dâng hết độ ngon.

22
Don có họ hàng với hến, nhưng nhỏ và ngon ngọt hơn.

Công việc của những người cào dắt, don tùy thuộc vào con nước. Nước lớn đi muộn hơn một chút, có khi đến hơn 1 giờ chiều mới kết thúc. Công việc nặng nhọc nhưng bữa ăn trưa của họ chỉ là cơm nắm chấm muối vừng hoặc vài miếng thịt kho, cá khô. Theo những người chuyên làm nghề cào dắt, cào don thì công việc này cần phải chịu khó và kiên nhẫn.

11
Don được luộc và đã vỏ, chỉ giữ lại phần thịt bên trong.

Được hôm thời tiết thuận lợi, gặp con nước, một người cũng cào được 50-70kg don, dắt, với giá bán 2.500-3.000 đồng/kg, thu từ 150-200 nghìn đồng. Nhưng cũng có hôm vất vả cả buổi cũng chỉ được hơn chục cân. Nghề cào don, cào dắt tuy nhọc nhằn, phải dậy sớm, ngâm mình dưới nước ít nhất 5 tiếng mỗi ngày, chân tay nứt nẻ nhưng bù lại cũng có thêm thu nhập. Nếu “may mắn” có ngày thu được 200-300 nghìn đồng. Việc rửa cát làm sạch don, dắt thực hiện ngay sau mỗi mẻ cào nên chân, tay của người dân cào don nhăn nheo, bợt đi. Cao điểm của mùa don, dắt bắt đầu từ tháng 5 đến tháng 8 dương lịch. 

9
Những hàng bán don xuất hiện rất nhiều ở Quảng Ngãi phụ vụ nhu cầu bình dân của nhiều người.

Nhủi là vật dụng ngoài dùng để cào don, còn có thể bắt cá, cua được làm từ tre. Dụng cụ này có chiều ngang khoảng hơn nửa mét, chiều dài khoảng 1m. Gồm các thanh tre được vút nhọn từ 10-12 thanh và các ống tre kín làm phao nổi. Sau khi vút người ta đặt thưa và gắn cố định các thanh tre vào tay cầm.

10
Don là món đặc sản ở Quảng Ngãi.

Cào don rất nhọc nên chỉ có những người đàn ông sức khỏe tốt mới chọn nghề này. Thu nhập tuy cao nhưng gặp không ít rủi ro. Nhiều người khi đang hành nghề giẫm phải mẻ chai, có khi bị chuột rút chân, sụp xuống vùng nước xoáy...  Xòe đôi bàn tay chai sần, đầy vết sẹo, ông  Cao Xí cho biết đó là “kỷ niệm” của những lần đụng phải mẻ chai, có không ít người chuột rút hay sơ ý suýt bỏ mạng.

Minh Ngọc

Theo VnMedia.vn Copy