Thứ ba, 07/12/2021

Người bị COPD nên làm gì để bệnh không tái phát trong mùa lạnh?

Thứ bảy, 16/10/2021, 16:00 (GMT + 7) Theo dõi ATYT trên

Đối với nhiều người, cảm lạnh chỉ gây ra những triệu chứng khó chịu. Tuy nhiên với những người bị bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính (COPD), nhiễm virus như cảm lạnh hoặc cúm có thể khiến bạn khó thở và dẫn đến các biến chứng nguy hiểm đến tính mạng.

Tại sao cảm lạnh và cúm lại nghiêm trọng hơn ở những người bị COPD?

Virus cảm lạnh và cúm nghiêm trọng hơn nhiều đối với những người bị COPD vì chúng có thể kích hoạt các triệu chứng COPD trở nên tồi tệ hơn. Trên thực tế, hầu hết các đợt bùng phát COPD đều do nhiễm trùng đường hô hấp trên như cảm lạnh thông thường và cúm. Khoảng 1/3 các đợt cấp COPD liên quan đến virus, một phần ba liên quan đến vi khuẩn và một phần ba liên quan đến các chất kích thích hoặc dị ứng. Trong các loại virus có thể khiến bệnh bùng phát thì virus gây cảm lạnh và virus cúm là tác nhân nhân chủ yếu.

Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC), khi bị COPD, đường thở của người bệnh bị sưng lên và bị tắc nghẽn bởi chất nhầy, điều này khiến việc thở trở nên khó khăn. Virus cảm lạnh và cúm có thể làm cho tình trạng này trở nên tồi tệ hơn vì chúng gây mệt mỏi, tắc nghẽn và làm sưng đường hô hấp của bạn. 

phong-copd-tai-phat-mua-lanh
Thời tiết lạnh là nỗi ám ảnh của người bị bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính

Những người bị COPD có dung tích phổi thấp hơn bình thường. Nếu bị cảm lạnh và cúm thì chức năng của phổi cũng có thể bị ảnh hưởng và khiến các triệu chứng của bệnh nặng lên. Một nghiên cứu được công bố vào tháng 3 năm 2017 trên Tạp chí Quốc tế về Bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính cho thấy rằng nguy cơ mắc đợt cấp COPD ở những người bị cảm lạnh cao hơn gấp 30 lần so với người bình thường. 

Những người bị COPD cũng có nhiều nguy cơ phát triển các biến chứng nghiêm trọng và làm tăng nguy  cơ nhập viện và tử vong khi bị cúm. 

Phòng COPD tái phát trong mùa lạnh thế nào?

Để phòng COPD tái phát và nặng lên, bạn có thể thực hiện các bước dưới đây để phòng ngừa nguy cơ cảm lạnh và cảm cúm:

Tiêm phòng cúm: Theo khuyến cáo của CDC, tất cả mọi người từ 6 tháng tuổi trở lên nên tiêm phòng cúm - đặc biệt là những người có yếu tố nguy cơ như COPD. Theo Hiệp hội Lồng ngực Mỹ, cúm có thể gây tử vong ở những người bị COPD, và tiêm phòng cúm là biện pháp bảo vệ tốt nhất cho bạn. Hãy nhớ rằng các chủng cúm thay đổi theo từng năm, đó là lý do tại sao việc tiêm phòng hàng năm là rất quan trọng. 

Đề nghị gia đình bạn đi tiêm phòng cúm: Một nghiên cứu được công bố vào tháng 7 năm 2014 trên Tạp chí Clinical and Experimental Vaccine Research cho thấy rằng điều quan trọng đối với những người có nguy cơ cao bị biến chứng cúm - bao gồm cả những người bị COPD là được bảo vệ bởi những người đã tiêm phòng. Điều này có thể làm giảm nguy cơ tiếp xúc với virus cúm. Đây được gọi là miễn dịch cộng đồng, trong đó nếu số người trong một cộng đồng được tiêm phòng thì khả năng bùng phát virus hoặc bệnh truyền nhiễm sẽ ít hơn nhiều. Do vậy, bạn nên đề nghị những người cùng nhà, những người bạn thường xuyên gặp nên đi tiêm phòng cúm. 

phong-copd-tai-phat-mua-lanh-1
Để phòng COPD tái phát mùa lạnh, mọi người nên tiêm phòng cúm hàng năm

Tiêm vắc xin phế cầu: Phế cầu là nguyên nhân phổ biến nhất gây viêm phổi do vi khuẩn. Do vậy, người bị COPD nên tiêm phòng vắc xin phế cầu để giúp biến chứng viêm phổi do phế cầu nguy hiểm.

Hạn chế chạm tay vào mũi hoặc miệng: Bạn nên hạn chế chạm tay vào mắt, mũi, miệng bởi virus cảm lạnh hoặc cúm có thể truyền từ tay vào mặt và gây bệnh.

Tránh xa những người bị cảm lạnh và cúm: Virus cảm lạnh và cúm lây lan dễ dàng. Do vậy, bạn nên tránh xa những người bị bệnh hoặc hạn chế đến những nơi đông người để làm giảm nguy cơ tiếp xúc với virus và vi khuẩn gây bệnh, từ đó giúp phòng COPD tái phát trong mùa lạnh hiệu quả hơn.

Rửa tay thường xuyên và kỹ lưỡng: Để phòng COPD tái phát mùa lạnh, bạn nên rửa tay trước khi ăn hoặc chế biến thức ăn và bất cứ khi nào ra ngoài hoặc chạm vào tay nắm cửa, các bề mặt khác. Khi rửa tay, nên chà khắp bàn tay và các kẽ ngón tay bằng xà phòng và nước ấm trong ít nhất 20 giây.

Duy trì lối sống lành mạnh: Người bệnh COPD nên thực hiện chế độ ăn uống cân bằng với nhiều loại trái cây tươi và rau quả. Nên ngủ đủ giấc và tập luyện điều độ để giúp cơ thể khỏe mạnh.

Tham khảo bác sĩ về những gì bạn nên làm: Người bệnh COPD nên hỏi ý kiến bác sỹ về những gì mà mình nên làm nếu bệnh bùng phát. Bác sĩ có thể tư vấn cho bạn cách dùng thuốc và các triệu chứng người bệnh cần phải gọi bác sĩ hoặc đến phòng cấp cứu ngay.

Luôn có thuốc điều trị COPD trong nhà: Nên kiểm tra tủ thuốc gia đình của bạn để đảm bảo tất cả các loại thuốc theo toa, bao gồm cả những loại thuốc sử dụng khi bị COPD luôn có sẵn và còn hạn sử dụng.

Không hút thuốc lá: Hút thuốc làm cho bạn dễ mắc các bệnh về đường hô hấp và có thể làm cho các triệu chứng cảm lạnh và cúm trở nên tồi tệ hơn. Do vậy, ngừng hút thuốc là cách tốt nhất để tránh làm tổn thương thêm phổi của bạn.

phong-copd-tai-phat-mua-lanh-2
Hút thuốc lá có thể khiến triệu chứng COPD nặng hơn

Hãy nhớ rằng ngay cả khi bạn cố gắng thực hiện các biện pháp phòng cúm và các bệnh hô hấp khác thì không khí lạnh trong mùa thu và mùa đông cũng có thể gây kích ứng đường thở và khiến người bệnh bị ho, khó thở và thở khò khè nhiều hơn. Theo các chuyên gia, quá trình trao đổi chất của chúng ta tăng lên trong thời tiết lạnh, vì vậy cơ thể phải đốt cháy nhiều oxy hơn. Tình trạng này có thể gây khó chịu và dẫn đến co thắt phế quản. Do vậy, phòng COPD tái phát trong mùa lạnh, bạn có thể thực hiện một số mẹo dưới đây:

Kiểm tra dự báo chất lượng không khí: Ô nhiễm không khí có xu hướng gia tăng vào mùa đông và nó có thể gây nguy hiểm cho những người có các triệu chứng COPD. Do vậy, người bệnh nên theo dõi các chỉ số ô nhiễm không khí và cố gắng ở trong nhà càng nhiều càng tốt vào những ngày chỉ số này tăng cao.

Che mũi và miệng bằng khăn quàng cổ khi ra ngoài: Điều này giúp làm ấm không khí trước khi vào phổi, từ đó giúp các triệu chứng COPD không nặng lên. Người bị COPD cũng nên tránh tập thể dục ngoài trời khi thời tiết chuyển lạnh.

phong-copd-tai-phat-mua-lanh-23
Khi nhiệt độ thấp, người bệnh nên mặc ấm

Hạn chế nấu bếp củi, bếp than: Nhiều người thường thích nấu ăn bằng củi và bằng than, tuy nhiên khói có thể ảnh hưởng đến chức năng của phổi. Do vậy, tốt nhất người bệnh COPD nên nấu ăn bằng bếp từ, bếp điện hoặc bếp ga…

Khi nào người bị COPD nên đến gặp bác sĩ?

Nếu có những triệu chứng dưới đây, người bị COPD nên gọi bác sĩ hoặc đến các cơ sở y tế để được thăm khám ngay. Sốt, đặc biệt nếu bạn có các triệu chứng cảm lạnh hoặc cúm

  • Khó thở nặng hơn bình thường hoặc xảy ra thường xuyên hơn
  • Tăng mức độ ho và khó thở
  • Mệt mỏi cực độ, đau đầu, chóng mặt, lú lẫn
  • Giảm cân không rõ nguyên nhân hoặc tăng cân đột ngột
Theo suckhoecongdongonline.vn Copy